काठमाडौं ,श्रावण ७-
नेपाली कम्युनिस्ट आन्दोलनका संस्थापक नेता पुष्पलाल श्रेष्ठको स्मृतिमा आज ४७ औँ पुष्पलाल दिवस देशभर विविध कार्यक्रमसहित मनाइँदैछ। प्रत्येक वर्ष श्रावण ७ गते मनाइने यो दिवस केवल स्मरण मात्र नभई नेपालको वर्तमान राजनीतिक अवस्थासँग जोडिएको गहन प्रश्नसमेत हो – के पुष्पलालको देखाएको मार्ग आजको राजनीतिमा अझै सान्दर्भिक छ?
२००६ सालमा नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी स्थापना गरेर पुष्पलालले नेपाली राजनीतिलाई नयाँ बाटो देखाएका थिए। उनले वर्गीय समानता, सामाजिक न्याय, राष्ट्रियता र लोकतान्त्रिक अधिकारका पक्षमा राखेका दृष्टिकोणले लामो समयसम्म संघर्षको दिशा तय गर्यो। विशेषगरी किसान, श्रमिक, दलित र उत्पीडित वर्गका आवाजलाई मुख्यधारको राजनीतिमा ल्याउने उनको योगदान आज पनि स्मरणीय मानिन्छ।
राजनीतिक विश्लेषक डा. विष्णु भट्टराई भन्छन्, "पुष्पलालको विचार केवल पार्टी निर्माणसम्म सीमित थिएन, उनले जनजीविकासँग गाँसिएको वैचारिक रूपान्तरणको खाका कोरेका थिए।"
तर उनका आदर्श पूरा हुन सकेका छैनन् भन्ने धारणा प्रबल छ। विभिन्न कम्युनिस्ट दलहरूबीचको विभाजन, वैचारिक असंगति र अवसरवादी प्रवृत्तिले उनको सपना क्षीण बनाएको आलोचकहरूको टिप्पणी छ। यद्यपि, हालैका वर्षहरूमा युवा पुस्ताले उनको विचारलाई पुनः अध्ययन गर्न थालेको विश्लेषकहरू बताउँछन्।
४७ औँ पुष्पलाल दिवसको अवसरमा आयोजित विभिन्न कार्यक्रमहरूले उनको विचारलाई आजको राजनीतिक परिप्रेक्ष्यमा लागू गर्ने आवश्यकता औंल्याएका छन्। कम्युनिस्ट नेताहरूले यस दिवसलाई पुष्पलालको "सिद्धान्तमा फर्किने अवसर" को रूपमा पनि चित्रण गरेका छन्।
विशेषज्ञहरू भन्छन् – "पुष्पलालले देखाएको बाटो जनतामुखी राजनीतिको बाटो हो। आजको अस्थिर राजनीतिक परिदृश्यमा उनको आदर्श आत्मसात गर्नु नै सच्चा सम्मान हुनेछ।"
यसरी, ४७ औँ पुष्पलाल दिवस केवल इतिहास स्मरण गर्ने दिन मात्र होइन, वर्तमान राजनीतिक संकटको निकास खोज्ने एउटा चेतनामूलक अवसरका रूपमा पनि देखिएको छ।
